Anne Michaels

podręcznik do ludzkości >>
najtajniejsza historia >>
dorastanie w kryjówce >>
co mówią kryjący się >>
jak ratować >>
sny traumatyczne >>
pamięć fleszowa >>

Przeczytaj cały Post »

pamięć fleszowa

Często tak są pamiętane czasy traumy:
Sny na jawie, przyprawiające o mdłości powtórki tego, co było (…).
Moja matka, odprawiona z niczym przez sklepikarza posłusznego świeżo wydanym rozporządzeniom, upuszcza szal w drzwiach, nachyla się, aby go podnieść. W moich myślach całe życie mojej matki sprowadza się do tego ułamka sekundy, tamtego gestu: ubrana w ciepły niebieski płaszcz [...]

Przeczytaj cały Post »

sny traumatyczne

Czekają aż zasnę. Unoszą się z ziemi, wyczerpani jak po przepłynięciu oceanu, szarzy między nagimi drzewami; włosy pozlepiane w kłaczki, otwarte rany zamiast  uszu, robaki wypełzające z piersi. Groteskowe szczątki niedopełnionego życia, wcielenie pragnień i tęsknot nigdy niemających się spełnić. Unoszą się w powietrzu, póki ich ciała nie stają się coraz cięższe. Wówczas zaczynają chodzić, [...]

Przeczytaj cały Post »

jak ratować

Opowiada ten, kto był małym, żydowskim chłopcem w czasie wojny:
Fizyczne czy psychiczne dzielenie kryjówki jest czymś tak intymnym jak miłość. Chodziłem za Atosem z pokoju do pokoju. Bałem się. Bałem się tak, jak musi się bać ktoś, kto jest zdany na łaskę i niełaskę tylko jednego człowieka. Uciekałem w ślepe przywiązanie. Siadałem obok niego przy [...]

Przeczytaj cały Post »

co mówią kryjący się

To bardzo ważne, co mówią ci, którzy znają kryjówki, krycie się, chowanie się, znikanie, żeby nikt nie wiedział i nie widział. Mały chłopiec żydowski, w czasie wojny przemycony do Grecji przez greckiego naukowca tam też musiał się kryć. Mieszkali w domu na skale, blisko morza. W nocy wychodził na dach i tam leżał, czuł wiatr, słyszał [...]

Przeczytaj cały Post »

dorastanie w kryjówce

Moja siostra dorastała w kryjówce. Bella miała piętnaście lat i nawet ja uważałem, że jest piękna z tymi swoimi szerokimi brwiami i wspniałymi włosami, spływającymi po plecach niczym czarny syrop, gęsty i błyszczący. Bella siadała na krześle, a nasza matka je szczotkowała i mówiła “majstersztyk, majstersztyk”. Ja byłem wciąż na tyle mały, by w razie [...]

Przeczytaj cały Post »

najtajniejsza historia

Tak działa śnienie, ta niewidzialna aura nad wszystkim, co realne, teraźniejsze, jawne. Chociaż ta książka nie nazywa tego śnieniem. Śnienie jest jak przeszłość, cień, duchowa siła obrotowa.  Piękna książka, mądra i straszna:
   Cień przeszłości jest ukształtowany przez wszystko, co się nie zdarzyło. Niewidzialny, rozmywa teraźniejszość jak deszcz skały wapienne. Przeszłość to biografia tęsknoty. Przeszłość steruje nami [...]

Przeczytaj cały Post »

podręcznik do ludzkości

Wciąż nie wciąga mnie powieściowość.  Ale ta książka należy do wyjątków, tutaj w ogóle mi nie przychodzi na myśl, co to jest, dla mnie to po prostu wypowiedź,  piękna, mistrzowsko napisana, wzruszająca wypowiedź o nieustającym wpływie historycznych kataklizmów na nas wszystkich.
Wobec kataklizmów, historycznych i innych, ludzie różnie się zachowują. Chcę wiedzieć, jak ludzie się [...]

Przeczytaj cały Post »